Pleisterwerk is de verzamelnaam voor gestucte gevels. En die kunnen problemen hebben.
Gevels zijn er globaal in twee soorten: de gemetselde stenen muur (vaak met sjieke knipvoeg) en de gepleisterde gevel. De laatstgenoemde kent regelmatig problemen. In dit blog behandelen we de oorzaken en oplossingen.
De reden
Gevelproblemen zijn zelden uitsluitend het gevolg van ouderdom, mossen of slechte hechting van de verf.
Vaak speelt er een andere oorzaak. Een veelvoorkomend probleem in Utrecht is optrekken vocht, tot een 1 meter 20 hoogte, of doorslaand vocht, als er bijvoorbeeld een badkamer achter de gevel verstopt zit. Water stroomt – tenzij capillair of in Villa Volta – naar het laagste punt, dus bij het opsporen van lekkage oorzaken volg je gewoon het water omhoog. Vaak kom je dan uit bij een lekkende dakgoot of verstopte regenpijp.
En andere oorzaak van gevelproblemen is de steen zelf. In de muur zitten zouten en andere mineralen. Door kristalvorming wordt de buitenste laag van het pleisterwerk naar buiten gedrukt. Dit herken je eenvoudig aan blaasjes en ‘bloemige’ plekken op de steen .
Een derde probleem is van bouwkundige aard: verzakking. Utrecht zinkt weg, zeker in de binnenstad, en hiermee komt er spanning te staan op gevels. Het gevolg: scheuren.
Een vierde probleem zijn de zogenaamde krimpscheuren. Die zijn vrijwel altijd ontstaan direct nadat de gevel voorzien is van een nieuwe stuclaag. Stuc wordt nat opgezet en als deze te snel droogt, te weinig vezels bevat of van inferieure kwaliteit is, kunnen er krimpscheuren ontstaan. De tip: wacht een maandje tot de krimp voorbij is en herstel daarna pas.
Een vijfde probleem: teveel lagen verf. Als een gevel elke onderhoudsbeurt opnieuw geschilderd wordt, wordt de verflaag (het ‘pakket’) steeds dikker. Tot het moment dat het pakket te zwaar wordt, er loslaat. In dit geval moet alle verf er eerst af voor er weer een nieuwe laag op kan.
Tot slot zijn er esthetische problemen, zoals ontsierende graffiti of plantenhandjes die zich vastgezet hebben op de gevel. In beide gevallen geldt: voorkomen is beter dan genezen.
Repareren
De meeste problemen aan pleisterwerk zijn te herstellen. Dit betekent wegkrabben van alle loszittende delen, uitfrezen van scheuren en vervolgens plaatselijk repareren. Gebruik hierbij voor grote gaten een vezelrijk cement of composiet. Voor het vullen van scheuren zijn er kant en klaar pastas van Knauf voor buiten. Vaak wel in twee keer opzetten, omdat het altijd licht krimpt. Vul bij voorkeur niet met zandhoudende mortel, omdat die slechter hecht op steen.
Scheuren betekent eerst diep uitfrezen (minimaal 1 centimeter) zodat je voldoende body hebt om de vuller te laten hechten. Gebruik geen rigide vullers zoals betonmortel, omdat die niet meebewegen met een verder verzakkende gevel. Vezelrijke vullers zijn licht elastisch en kunnen iets van de werking opvangen. Hetzelfde geldt voor de 2 componenten pastas, zoals die van RepairCare. Gebruik altijd epoxy , omdat fillers op basis van polyester vocht opnemen en veel minder duurzaam zijn. Helaas in 2k epoxy wel erg duur. Tot slot kun je scheuren vullen met een kit. Zorg wel voor een overschilderbare variant, dus producten op acrylaat basis. Het nadeel va een kit is dat de levensduur beperkter is en de muurverf anders kleurt op kit fan op steen waardoor je de reparatie (lees: de scheur) vaak blijft zien.
Ademen
Er wordt regelmatig alcyde (terpentinegedragen) verf, die bestemd is voor hout, op stenen elementen gezet. Je ziet het vaak bij vensterbanken en ook bij stenen lijsten rondom deuren en ramen. Het ziet er mooi (en vaak glanzend) uit maar voor de gevel is het niet ideaal. Voor elke gevel geldt namelijk: hij moet kunnen ademen. Gebruik daarom ademende materialen, van stuc tot filler tot muurverf.
En, vast bekend, maar schilder de gevel pas als deze helemaal droog is.
Opnieuw
Soms is het pleisterwerk in zo’n belabberde toestand, dat oplappen geen zin meer heeft. Dan zijn er meerdere opties. De eerste is alles ‘strippen’ en opnieuw pleisteren. Dit is tijdrovend en daarmee kostbaar.
Ook kunt u zogenaamde saneerpleister gebruiken. Dit zijn speciale poreuze, kant-en-klare pleisters die het drogen met metsel- en stucwerk versnellen en uitkristalliserende muurzouten kunnen opnemen.
Een andere optie, als de gevel bijvoorbeeld extreem oneffen is, is het bekleden van de gevel, zoals met Aquapanels van Knauf. Hierbij wordt een houten raamwerk bevestigd op de hele gevel, waarop vervolgens speciale panelen worden bevestigd. Dit zorgt voor een prachtig egale gevel. Hierna kan het geheel worden gestuct of geschilderd.
Tot slot kunt u ervoor kiezen de pleister volledig te verwijderen en de oude stenen gevel in ere te herstellen. Hiervoor moet u een beetje geluk hebben.
Contact
Zoekt u een schilder voor uw monumentale woning in Utrecht centrum, Vogelenbuurt, Wilhelminapark, Oudwijk, Oost of Wittevrouwen? Neem contact op voor een vrijblijvende intake, een beeldimpressie of een offerte. Dit kan via het contactformulier of via een e-mail op utrecht@demooimakerij.nl. Eén van onze schilders neemt dan zo snel mogelijk contact met u op. U kunt ook direct bellen met Gerjon op 06 – 113 87 133.